Trong những năm gần đây, ngành xuất nhập khẩu và logistics liên tục được nhắc đến như những ngành “hot”, có nhiều cơ hội việc làm và gắn liền với quá trình hội nhập kinh tế quốc tế của Việt Nam. Chính vì vậy, rất nhiều học sinh sinh viên đứng trước ngưỡng cửa chọn ngành, chọn trường đều băn khoăn: có nên học ngành xuất nhập khẩu không? Học xong ra trường có dễ xin việc không, công việc thực tế có đúng như những gì mình tưởng tượng, và liệu bản thân có phù hợp để theo đuổi ngành này lâu dài hay không. Vậy các bạn hãy cùng Han Exim tìm hiểu thông tin chi tiết trong bài viết dưới đây nhé!
1. Ngành xuất nhập khẩu là gì? Hiểu đúng trước khi quyết định
Trước khi trả lời câu hỏi có nên học ngành xuất nhập khẩu không, điều quan trọng nhất là bạn phải hiểu đúng bản chất ngành không phải qua quảng cáo tuyển sinh, mà qua thực tế công việc.
Xuất nhập khẩu là lĩnh vực liên quan đến:
– Mua bán hàng hóa giữa các quốc gia
– Thực hiện các thủ tục, chứng từ, vận chuyển và thanh toán quốc tế
– Làm việc với nhiều bên: hải quan, hãng tàu, forwarder, ngân hàng, đối tác nước ngoài
Nói một cách dễ hiểu, xuất nhập khẩu chính là cầu nối đưa hàng hóa Việt Nam ra thị trường thế giới và đưa hàng hóa quốc tế về Việt Nam. Mỗi lô hàng thành công là kết quả của rất nhiều khâu phối hợp phía sau.
Trong thực tế, ngành xuất nhập khẩu không đứng riêng lẻ, mà thường gắn chặt với: Logistics (vận chuyển, kho bãi, giao nhận), thương mại quốc tế (đàm phán, hợp đồng, thanh toán), kinh doanh quốc tế (tìm kiếm thị trường, khách hàng)
Bài học thực tế: Rất nhiều sinh viên nghĩ xuất nhập khẩu chỉ là “ngồi làm giấy tờ”. Nhưng khi đi làm mới nhận ra, giấy tờ chỉ là bề nổi, còn bên dưới là cả một hệ thống vận hành, chi phí, thời gian và rủi ro.
Vì vậy, khi tìm hiểu học xuất nhập khẩu ra làm gì, bạn sẽ thấy đây là ngành vừa có tính nghiệp vụ, vừa mang màu sắc kinh doanh và đàm phán, chứ không hề khô khan như tưởng tượng ban đầu.
2. Học ngành xuất nhập khẩu sẽ học những gì?
Một trong những băn khoăn lớn nhất của sinh viên là: học xuất nhập khẩu có khó không? và chương trình học có nặng lý thuyết không? Câu trả lời thẳng thắn là: Không quá khó để học, nhưng không dễ để hiểu sâu nếu chỉ học trên lớp.
2.1. Các môn học phổ biến
Khi học ngành xuất nhập khẩu, sinh viên thường được tiếp cận các môn như: Nghiệp vụ xuất nhập khẩu, thanh toán quốc tế, Incoterms, vận tải quốc tế, luật thương mại quốc tế, thủ tục hải quan, kinh doanh quốc tế, marketing quốc tế
Ngoài ra, chương trình học còn bao gồm: Tiếng Anh thương mại, soạn thảo email, hợp đồng, chứng từ xuất nhập khẩu
Bài học thực tế: Nhiều sinh viên học rất nhiều môn nhưng đến khi đi thực tập lại… không hình dung được quy trình thực tế diễn ra như thế nào. Lý do là vì kiến thức trên trường thường được chia nhỏ theo môn, trong khi công việc ngoài đời là một chuỗi liền mạch.
Nếu bạn đang hỏi học xuất nhập khẩu cần giỏi môn gì, thì câu trả lời thực tế là: Không cần quá giỏi toán, không cần học lực xuất sắc nhưng cần tư duy logic, cẩn thận và khả năng xâu chuỗi vấn đề và tiếng Anh là lợi thế rất lớn nếu bạn muốn đi xa
2.2. Sinh viên học xuất nhập khẩu ra làm gì?
Đây là câu hỏi mang tính “quyết định” khi nhiều bạn cân nhắc có nên học ngành xuất nhập khẩu không. Sau khi ra trường, sinh viên ngành xuất nhập khẩu có thể đảm nhận các vị trí như: Nhân viên chứng từ xuất nhập khẩu, nhân viên logistics, nhân viên sales xuất khẩu, nhân viên mua hàng quốc tế, nhân viên khai báo hải quan, nhân viên điều phối vận tải
Ngoài ra, bạn còn có thể làm việc tại: Doanh nghiệp sản xuất, công ty thương mại, công ty forwarder, hãng tàu, hãng logistics, hoặc tự kinh doanh xuất khẩu khi có kinh nghiệm
Bài học thực tế: Rất nhiều sinh viên mới ra trường cảm thấy “vỡ mộng” vì công việc đầu tiên không giống những gì tưởng tượng. Nhưng thực tế, vị trí đầu vào không nói lên tương lai nghề nghiệp. Quan trọng là: Bạn học được gì từ công việc đó, bạn hiểu được bao nhiêu về quy trình xuất nhập khẩu tổng thể
Vì vậy, học xuất nhập khẩu ra làm gì phụ thuộc rất nhiều vào định hướng cá nhân và khả năng tích lũy kinh nghiệm, chứ không chỉ nằm ở tấm bằng đại học.
3. Cơ hội việc làm ngành xuất nhập khẩu hiện nay
Một lý do khiến ngành này luôn được quan tâm là cơ hội việc làm ngành xuất nhập khẩu. Việt Nam hiện nay: có kim ngạch xuất nhập khẩu lớn, tham gia nhiều hiệp định thương mại, thu hút mạnh doanh nghiệp FDI
Điều này kéo theo nhu cầu lớn về nhân sự xuất nhập khẩu, logistics, đặc biệt tại: TP.HCM, Hà Nội, Hải Phòng, Bình Dương, Đồng Nai
Bài học thực tế: Ngành này không thiếu việc, nhưng doanh nghiệp thường ưu tiên: Người chịu học, người làm được việc, người có tư duy xử lý tình huống. Với sinh viên mới ra trường, các vị trí nhân viên xuất nhập khẩu hoặc logistics là lựa chọn phổ biến và tương đối dễ tiếp cận nếu bạn chịu khó học hỏi.
4. Lương ngành xuất nhập khẩu có cao không?
Thực tế, lương ngành xuất nhập khẩu bao nhiêu phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố: Kinh nghiệm làm việc, trình độ tiếng Anh, khả năng xử lý công việc, loại hình doanh nghiệp
Mức lương tham khảo:
– Sinh viên mới ra trường: 7–10 triệu/tháng
– Có 1–2 năm kinh nghiệm: 10–15 triệu/tháng
– Sales xuất khẩu, quản lý: cao hơn nhiều, nhưng áp lực cũng lớn hơn
Bài học thực tế: Đây không phải ngành “giàu nhanh”, nhưng là ngành tăng thu nhập theo năng lực. Ai chịu học, chịu làm, chịu va chạm thì lương sẽ tăng khá đều theo thời gian.
Xem thêm: Vận Chuyển Đường Biển Trong Xuất Nhập Khẩu: Quy Trình Và Chi Phí
5. Có nên học xuất nhập khẩu không nếu không giỏi tiếng Anh?
Rất nhiều bạn lo lắng: không giỏi tiếng Anh có làm xuất nhập khẩu được không?
Câu trả lời thực tế là: Bạn có thể bắt đầu, nhưng rất khó phát triển lâu dài nếu không cải thiện tiếng Anh
Trong công việc, bạn không cần tiếng Anh như phiên dịch, mà cần: Đọc hiểu chứng từ, viết email trao đổi công việc, giao tiếp cơ bản với đối tác
Bài học thực tế: Tiếng Anh trong xuất nhập khẩu không quá học thuật, nhưng nếu bạn không dùng thường xuyên, bạn sẽ tự bị giới hạn cơ hội của chính mình.
6. Ngành xuất nhập khẩu phù hợp với ai?
Để trả lời đúng có nên học ngành xuất nhập khẩu không, bạn cần tự hỏi: mình có phù hợp với nhịp độ và tính chất công việc này không? Bạn phù hợp nếu: Thích làm việc với giấy tờ, quy trình, cẩn thận, chi tiết, chịu được áp lực deadline, có tư duy logic, sẵn sàng học hỏi thực tế
Bạn không quá phù hợp nếu: Ghét giấy tờ, muốn công việc sáng tạo, tự do, không thích làm việc theo quy chuẩn
Bài học quan trọng: Ngành xuất nhập khẩu không hào nhoáng, nhưng rất thực tế và bền vững cho những ai chọn đúng và kiên trì theo đuổi.
7. Nên học ngành xuất nhập khẩu hay logistics?
Câu hỏi quen thuộc của nhiều sinh viên: nên học logistics hay xuất nhập khẩu?
– Xuất nhập khẩu: thiên về chứng từ – thương mại – giao dịch
– Logistics: thiên về vận hành – kho bãi – vận tải
Trên thực tế, hai ngành này bổ trợ cho nhau rất mạnh, và nhiều trường đào tạo chung.
Bài học thực tế: Đừng quá áp lực phải chọn “đúng ngay từ đầu”. Quan trọng hơn là bạn hiểu sâu một mảng trước, sau đó mở rộng sang mảng còn lại.
8. Sinh viên học xuất nhập khẩu cần chuẩn bị gì từ sớm?
Nếu bạn đã xác định theo ngành này, hãy chuẩn bị: Tiếng Anh chuyên ngành, kỹ năng tin học văn phòng, kiến thức thực tế qua thực tập, tham gia các khóa học nghiệp vụ ngắn hạn. Sinh viên đi làm sớm, thực tập sớm, va chạm sớm luôn có lợi thế hơn rất nhiều so với người chỉ học lý thuyết.
Vậy cuối cùng, có nên học ngành xuất nhập khẩu không? CÓ, nếu: Bạn hiểu rõ bản chất ngành, chấp nhận học từ con số 0, muốn một công việc ổn định, có lộ trình phát triển
KHÔNG NÊN, nếu: Chỉ chạy theo “ngành hot”, không muốn làm việc với quy trình, chứng từ. Ngành xuất nhập khẩu không dành cho tất cả, nhưng với người chọn đúng đây là một ngành rất đáng để theo đuổi lâu dài.
Cuối cùng, thay vì vội vàng đi tìm câu trả lời “ngành xuất nhập khẩu có tốt hay không”, điều quan trọng hơn là bạn cần tự hỏi: mình có sẵn sàng chấp nhận cách ngành này vận hành hay không. Xuất nhập khẩu không phải là con đường trải hoa hồng, cũng không phải ngành mang lại thành công nhanh chóng. Đây là lĩnh vực mà giá trị được tích lũy dần qua từng bộ chứng từ, từng lô hàng, từng lần xử lý sai rồi rút kinh nghiệm để làm đúng hơn ở lần sau. Đừng quên theo dõi Fanpage của Han Exim để không bỏ lỡ những kiến thức hay và các kỹ năng mềm về xuất nhập khẩu nhé!
—————————————————————————
CLB Yêu Xuất Nhập Khẩu Hà Nội (HAN EXIM CLUB)
Đào tạo nghiệp vụ Xuất nhập khẩu & Logistics
Mobile: 0906246584 I 0986538963
Add: số 18 ngõ 67 Chùa Láng, quận Đống Đa, Hà Nội
